5. Iman

Ing dhasare kesadaranira sumeleh Kapercayan. Wis kapangandikakake: «Saben manungsa miturut kapercayane». Nanging iki dudu kapercayan kang kita rembug nalika mikir babagan agama utawa babagan Gusti (lan sejatine rong perkara iki beda). Yaiku nalika kita ngomongake babagan kapercayan wuta: kayadene kita kepeksa percaya marang samukawis nalika ora duwe kawruh, lan nalika kita entuk kawruh, kapercayan wis ora dibutuhake maneh. Dudu mangkono, kita ngomongake babagan Kapercayan iku dhewe, babagan keyakinan batin kang kukuh lan ngoyot sadurunge anane kawruh apa wae. Babagan Kapercayan kang nemtokake angger-angger baku kasunyatan kita. Lan ing kene wigati banget kanggo nyadari, yen kita kabeh, mbokmenawa tanpa kita sadari, percaya marang samukawis.

Ana kang percaya marang sains, yen manungsa iku mung kewan kang ngrembaka, ana kang percaya marang dogma agama, marang «eyang ing sandhuwuring mega kang nata kabeh», ana kang percaya marang kasektening daya gaib… Nanging akeh-akehe manungsa, tanpa nyadari bab iki, mung percaya yen jagad iki pancen kaya apa anane, kaya kang kita deleng, kita rasakake, kita ukur, lan jagad iki ana kanthi bebas tanpa gumantung marang kita, marang apa kang kita pikirake, apa kang kita mangerteni babagan jagad iki – jagad iki mung ana. Lan nalika kita wus ora ana, jagad bakal tetep lumaku kaya mangkono, mung kita kang ora ana ing jerone. Iki diarani «kasunyatan objektif». Nanging iki dudu kasunyatan kang Sejati, iki mung sawijining kapercayan, sawijining keyakinan jero kang ditampa tanpa sadar nalika isih cilik lan ngoyot dadi pakulinan; akeh-akehe manungsa mung percaya marang «kasunyatan objektif» iki, padha kaya dene wong kang percaya marang «eyang ing sandhuwuring mega». Nanging prekarane yaiku,

yen rumus «saben manungsa – miturut kapercayane» lumaku ing kahanan apa wae: apa kang Sliramu percayai, iku kang bakal Sliramu tampa. Saben Kapercayan, kaya saben kayekten, mbuktekake Diri Pribadine lumantar kanyatan kasunyatan ing njaba. Saben Kapercayan.

Ing tataran dhasar, kasunyatan kita minangka, kaya pangucape para ahli fisika, sup kuantum, yaiku «campuran adukan» saka sakabehing pilihan kasunyatan kang bisa dumadi, lan mung cithakan panampaning pangrasa kita, cara kita nyawang jagad iki, lumantar kaca benggala apa (kapercayan lan keyakinan) kita nampa jagad iki, kang nemtokake pilihan kasunyatan tartamtu kang kita lakoni. Pancen, saben pilihan nduweni kemungkinan kadadeyan kang beda-beda. Nanging kaya kang diandharake dening konsep kuantum QBism (KyuBizme), «ing kasunyatanira, kang paling gedhe kemungkinane kedadeyan yaiku apa kang Sliramu percayai (yakini) nganti Sliramu wani ngetokake totohan kanggo babagan iku». Ing kasunyatanira kedadeyan apa kang Sliramu percayai, «saben manungsa – miturut kapercayane», dene fakta-fakta lan kawruh kang nertibake fakta kasebut mung minangka akibat kang «mumbul» metu saka sup kuantum kasunyatan materi miturut cithakan Kapercayan kita.

Kanthi tembung liya, Sliramu bakal tansah tanpa sadar nggoleki lan nemokake pamukti marang apa kang Sliramu percayai. Pitakonane, maneh-maneh, mung apa Kapercayanira, keyakinanira, ndadekake Sliramu bagya mulya? Mbokmenawa wiwitane Sliramu nampa kapercayanira kanthi tanpa sadar – saka ibu lan bapa, saka pamong lan guru, saka sakabehing lingkunganira, nanging saiki Sliramu bisa nggawe pilihan kang kanthi sadar. Nimbang kanthi kritis woh-wohan kang

Sliramu tampa saka kapercayan lan keyakinanira saiki lan – saiki kanthi sadar – milih apa kang Sejatine pengin Sliramu percayai. Milih Kapercayan ateges milih kasunyatan lan hukum-hukum kang dadi paugeraning kasunyatan iku.

Wong kang milih percaya marang «kasunyatan objektif» kanthi otomatis bakal kena panguwasaning hukum-hukum kasunyatan iki: watesing sumber daya, kabutuhan kanggo rebutan sumber daya iku, hukum saingan, kang ing jerone tansah ngutamakake kaslametan urip ngungkuli moral, etika, Katresnan, lan keadilan. Sing kuwat sing lestari. Nanging tansah ana kang luwih kuwat, lan kang nduweni watesan moral-etika luwih sethithik. Nanging pungkasane dheweke uga bakal kalah – marang mungsuh kang paling kuwat – yaiku pati kang ora bisa diendhani. Ing kasunyatan iki mung ana siji jaminan – jaminan kekalahan, jaminan pati minangka pungkasane kang lumrah. Lan sajrone Sliramu lumaku tumuju ing pungkasan kang wis pinesthi iki, Sliramu pinesthi nandhang sengsara, wedi, lan ora nresnani. Utawa urip gumantung marang «obat pangilang rasa lara», ngupaya ngalihake Diri Pribadi saka laraning rasa wedi lan kuciwa – lumantar panganan, kanikmatan raga, hiburan, ulah raga, dolanan gawean, maneka kursus, pelatihan, narkoba, miras…

Lan iki «objektif». Amarga ing «kasunyatan objektif» akeh banget faktor-faktor njaba kang ora gumantung marang Sliramu, mula wong wicaksana, yen dheweke percaya marang «kasunyatan materi objektif kang ana tanpa gumantung marang dheweke», mesthi wae bakal ngalami rasa wedi lan rasa sumelang kang terus-terusan amarga ora bisa ngendhaleni kabeh mau. Ing kasunyatan kang kaya mangkono, miturut tegese, rasa wedi kang mrentah. Nanging

manungsa ora bisa urip sajroning rasa wedi kang langgeng, iki cengkah karo kodrat Sejatine. Mula kudu ngalihake Diri Pribadine marang samukawis…

Lan akeh wong amarga rasa wedi lan kasangsaran iki banjur mlayu «marang Gusti», marang gusti kang padha kaya «kasunyatan objektif» ana kanthi pisah saka Sliramu – kaya dene «eyang ing sandhuwuring mega kang ngatur kabeh». Nanging iki kaya «pulisi ala» lan «pulisi becik». «Padha wae wujude, mung beda nyawange». Saiki Sliramu kudu wedi marang Panjenengane. Lan terus-terusan nggoleki apa kang dikarepake saka Sliramu. Lan ing kene jumedhul akeh egregore agama, entitas-entitas kang kepengin ngisep energi Kapercayan manungsa. Amarga Kapercayan iku sumbering urip, Kapercayan iku dalan kang ngileni energi marang apa kang Sliramu percayai. Lan apa Sliramu percaya marang gusti, marang sains, utawa marang perang donya katelu, utawa marang presiden kang bakal nylametake kabeh, sejatine ora ana bedane. Sliramu kanthi lila masrahake energi uripira marang sawijining bab ing njaba.

Iki ora ateges Gusti ora ana. Gusti iku Ana. Gusti ana minangka Potensi Paling Luhur saka samukawis, saka sakabehing ana, saka kabeh kang wis nate ana, kang ana, lan kang bakal ana, sarta bebarengan dadi Sumbering kabeh mau. Lan ing saben jaman tansah ana manungsa-manungsa kang masrahake Diri Pribadine kanggo ngabdi marang Potensi Paling Luhur saka kamanungsan lan Gesang sakabehe iki, kanthi nemtokake Potensi Paling Luhur iki minangka Katresnan Tanpa Syarat, Gesang Langgeng kang unggul ngungkuli pati, Nalar Luhur, Kawicaksanan Luhur, Daya Luhur lan Kersa Luhur, Sabab Luhur lan Sumbering samukawis, lan pungkasane, Daya Tarik Luhur

ing pangerten kang paling jembar. Wong-wong kang masrahake awake ngabdi marang Potensi Paling Luhur iki diarani para suci. Lan wong-wong iki mbangun sesambungan kang ngluwihi wektu lan ngluwihi agama karo Potensi Paling Luhur iki, sarta kanthi pangabden lan Kapercayane ngrembakakake kabeh utawa salah siji sipat tartamtu saka Panjenengane: ana kang ngasah Kersa (nganti 40 taun ngadeg ndedonga ing cagak utawa ing watu), ana kang ngasah Daya kanggo nguwasani materi lumantar Kapercayan («Lan yen Kapercayanira saukuring wiji sesawi, Sliramu bakal ngucap marang gunung iku supaya ngalih, lan gunung iku bakal ngalih miturut tembungira»), ana kang nggayuh Kawicaksanan, ngraketake Nalar lan ngunggahake marang Roh, yaiku Roh minangka wujud kesadaran Paling Luhur. Ana kang ndhisiplinke nalar. Ana kang nuwuhake Kamardikan saka rasa wedi lan watesing raga, saka keterikataning raga. Ana kang nyampurnakake Raga. Ana kang njembarake Jiwa. Ana kang ngunggahake Energi. Ana kang nggayuh Katresnan.

Ya, iki uga Kapercayan. Nanging Kapercayan iki, kang kaaturake marang Kang Wutuh, Kang Nyawiji lan Ora Kapisah, kang ing saben jaman mbangun Sesambungan Gesang karo Gusti Kang Gesang Tanpa Watesing Wektu, kanthi nyimpen wohing lelabuhane ing Gedhong Kasugihan Roh Kang Nyawiji, Kapercayan iki, Kapercayan Kang Gesang, wis nyipta Potensi Paling Luhur kita bebarengan, kang sawijining dina bakal bisa kagayuh dening saben wong kang ngersakake – lan ora maneh amarga lelabuhane dhewe, nanging amarga Sih Nugraha Luhur, kang rinakit saka Gabungan Lelabuhing para suci iki sajrone sejarah kamanungsan, dadi Sawijining Gambar Gusti Kang Nyawiji lan Katresnane marang kita, Sih Welase minangka Bapa-Ibu Kang Nyawiji marang putra-putranira.

Lan Kapercayan iki, amarga sipate kang ngemot sakabehe, nyipta kasunyatan bebarengan saka Potensi Paling Luhur, kasunyatan bebarengan saka Swarga.

Saben manungsa iki nggunakake karingkihane, watesing awake minangka papan wiwitan lan ngrembakakake kekuwatane Kapercayan lan kekuwatane kekarepan (lan kekarepan iku wigati banget, kaya kang bakal kita pirsani ing bab sabanjure), tanpa mlengos saka karingkihan lan rasa wedine dhewe sarta ora nyoba ngilangi rasa eling lumantar «obat pangilang rasa lara» kaya wong liya, nanging mandeng kabeh mau kanthi terang terwaca lan saben dina nglakoni lelabuhan ngluwihi wates-wates iki, kanthi ngaturake asile lelabuhan iki ora mung kanggo awake dhewe, nanging kanggo kabeh Kamanungsan, marang Potensi Paling Luhure, marang Kang kita sebut Gusti Kang Nyawiji, Bapa-Ibu Kang Nyawiji, Roh Kang Nyawiji, kanthi nyadari yen kabeh sipat luhur iki bakal nggayuh wates puncake dudu saiki, dudu ing detik iki, nanging ing tembe mbejang («jaman kang bakal teka»), ing sajroning Kesadaran Anyar kang Sejati, Kang sawijining dina bakal nyadari Diri Pribadi minangka Sababing samukawis. Sajroning Kesadaran Sang Pangripta.

Lan saiki, mangsa ngarep iku wis teka. Sawijining dina iku yaiku Saiki.

Sliramu bakal takon, ngapa kok ora mung percaya marang awake dhewe wae? Bisa. Nanging bandingna: Kapercayan marang awake dhewe minangka makluk kang kapisah, karo Kapercayan marang Diri Pribadi minangka wedharaning Gusti Kang Nyawiji kang mligi, Gesang Kang Nyawiji, kang wis mujudake Potensi Paling Luhure lan tansah njembarake ing saben wayah lumantar kabeh wedharan Panjenengane kang mligi,

kang saben putraning Gusti, saben pangripta kasunyatane dhewe, tansah ngrembakakake bakat, ganjaran kang ditampa saka Roh-Bapa-Ibu Kang Nyawiji ing saben detik, sarta menehi sumbangsih saben dinane kanggo nambahi Potensi Paling Luhur iki, lan minangka balesane nampa Wujud Anyar saka Potensi Paling Luhur Kang Nyawiji, kang ginawa dening kabeh putra lan perangan saka Raga Kang Nyawiji ing saben wayah saka Saiki Kang Nyawiji.

Sliramu mesthi sarujuk, kapercayan marang awake dhewe minangka panyangga kesadaran kang kapisah lan kawates dening pengalamane dhewe, karo Kapercayan marang Diri Pribadi minangka wedharan mligi saka Gusti Kang Nyawiji, Kang ngemot sajroning Diri Pribadi Potensi Paling Luhur Kang Nyawiji saka Kesadaran Tanpa Watesing Wektu Kang Nyawiji, kang ginawa dening sakabehing Kamanungsan, – iku rong perkara kang beda banget.

Banjur, kepriye carane percaya marang Diri Pribadi, marang Diri Pribadi minangka pangripta kasunyatanira, awak kang ora kapisah saka Kang Wutuh, nanging minangka gusti lan putra kinasih, wedharan mligi saka Gusti Kang Nyawiji ing wujud manungsa mliginira?

Awit Kapercayan iku rumaket banget karo kekarepan. Kita percaya marang apa kang kita karepake kanggo dipercaya. Lan suwalike: kekarepan kita katemtokake dening kapercayan kita. Ayo kita mangerteni bebarengan kekuwatan kang nguripake saka kekarepanira.