Hvernig byggja má upp traust til sjálfs sín og annarra

Traustið byrjar nær en við höldum

Við tölum yfirleitt um traust sem eitthvað sem gerist milli fólks. Þú treystir vini fyrir leyndarmáli, nágranna fyrir lykli, samstarfsmanni fyrir verkefni. En til er hljóðlátari tegund trausts sem kemur fyrst: traust á eigin rödd.

Þegar þú veist hvað þú finnur og hvers þú þarfnast er auðveldara að segja það skýrt. Þegar þú veist það ekki hikarðu, giskar á hvers aðrir vænta og býrð þig undir hið versta. Margir þekkja þetta úr venjulegum dögum: þú samþykkir eitthvað í samtali og skilur ekki fyrr en seinna að þú vildir það ekki.

Traust til annarra er að miklu leyti úr sama efni og traust til sjálfs sín. Hvort tveggja vex þegar þú hlustar, segir satt og stendur við orð þín.

Að heyra eigin rödd krefst hlés

Mestan hluta dagsins bregðumst við við. Skilaboð berast, frestir nálgast, gatan er hávær. Hugsanir hlaupa hraðar en við náum að flokka þær og því gerum við það sem hæst hljómar. Flokkunin byrjar á hléi.

Andardrátturinn er einfaldasta hlé sem til er. Hann kostar ekkert og krefst hvorki búnaðar né undirbúnings. Sumar rannsóknir tengja hæga öndun við tilfinningu um ró og margir lýsa henni þannig. Við lofum engum árangri. Við bendum aðeins á að hægur andardráttur er lítill staður til að nema staðar og spyrja: hvernig líður mér í raun og veru?

Hlé gerir þér líka kleift að taka eftir litlum merkjum: spennu í öxlum, hraða andardráttarins, hugsun sem þú heldur áfram að ýta frá þér. Á meðan við flýtum okkur helst allt þetta úr augsýn.

Á einni rólegri mínútu getur þú:

• tekið eftir því sem þú finnur, án þess að flýta þér að laga það
• nefnt eitt sem þú getur þakkað fyrir
• tekið eina litla ákvörðun sem er sannarlega þín
• snúið aftur til dagsins örlítið skýrari, eins og margir lýsa því

Þakklæti hjálpar þér að treysta á það sem þú hefur

Í þekktri rannsókn frá 2003 skoðuðu vísindamennirnir Emmons og McCullough fólk sem skrifaði reglulega niður það sem það var þakklátt fyrir. Þetta fólk sagðist oftar líða betur en samanburðarhóparnir. Rannsóknin birtist í Journal of Personality and Social Psychology.

Þakklæti beinir athyglinni að því sem þegar er stöðugt í lífi þínu og auðveldara er að styðjast við það sem er stöðugt. Þannig getur traust til sjálfs sín vaxið: þú tekur eftir því að þér hefur verið gefið meira en þú taldir.

Frá trausti til sjálfs sín til trausts til annarra

Þegar þú ert stöðugri virðist annað fólk öðruvísi. Þú hlustar meira og ver þig minna. Þetta skiptir máli, því traust milli fólks er oft veikt og mörgum finnst þau vera ein. Samkvæmt WHO Commission on Social Connection (2025) upplifir um það bil einn af hverjum sex í heiminum einmanaleika.

Það er líka traustur grunnur til að byggja á. Hvaða tvær manneskjur sem er eiga um 99,9 prósent af DNA sínu sameiginlegt, fullyrðing sem stofnanir sem rannsaka erfðamengi endurtaka víða. Á jörðinni eru um 8 milljarðar manna og við erum miklu líkari en okkur sýnist þegar við erum ósammála.

Að gera hlutina í takt við aðra virðist líka hjálpa. Í rannsókn Wiltermuth og Heath (Psychological Science, 2009) var fólk sem gerði eitthvað í takt, til dæmis gekk eða söng, viljugra til samstarfs á eftir, einnig við ókunnuga. Mínútan klukkan 11:11 er ekki tilraun en hún geymir sömu einföldu hugmynd: margir gera eitt hljóðlátt á sama tíma.