2. तपाईं के को लागी प्रयास गर्दै हुनुहुन्छ?

तिमी जीवनबाट के चाहन्छौ? वा यसो भनूँ: तिमी जीवनबाट के चाहन्छौ? तिम्रो सर्वोच्च सम्भावना के हो?

हतार नगर, आफ्ना उत्तरहरूबारे राम्ररी सोच। सम्झिराख, कुनै पनि उत्तर गलत हुँदैन। तिम्रा सबै उत्तरहरू सही हुन्। मुख्य कुरा यो हो कि, के तिनीहरूले तिमीलाई खुसी बनाउँछन्? के तिनीहरूबाट तिमीलाई आनन्द मिल्छ, के तिम्रो हृदय रमाउँछ, के तिम्रो आत्मा गाउँछ, के तिमी आफूबाट, आफ्ना उत्तरहरूबाट, आफ्ना इच्छाहरूबाट प्रेरित छौ? के तिमीलाई थाहा छ तिनीहरूलाई कसरी पूरा गर्ने? के तिम्रो अगाडि त्यस्ता मानिसहरूका उदाहरण छन् जसले यो हासिल गरेका छन्? (अवश्य पनि, हामी ग्ल्यामरस इन्स्टाग्रामका कथाहरूलाई ध्यानमा राख्दैनौं, किनकि हामी बुझ्छौं कि ती सबै मार्केटिङबाहेक केही होइनन्, हामीलाई अनावश्यक चीजहरू बेच्ने प्रयास मात्र हुन्: सामानहरू, सौन्दर्य प्रसाधन, पाठ्यक्रमहरू, अरूको ज्ञान, जसले कथित रूपमा तिमीलाई खुसी बनाउँछ, धेरै पैसा कमाउन मद्दत गर्छ र तिमी सुख-सुविधामा बाँच्नेछौ, इत्यादि।) के तिम्रो अगाडि त्यस्ता जीवित उदाहरणहरू छन् जसलाई तिमी विश्वास गर्न सक्छौ?

के तिमी साँच्चै खुसी हुन चाहन्छौ? र तिम्रो खुसीको बुझाइमा के समावेश छ?

यदि तिमीले हामीलाई सोध्यौ भने, हामी तिमीलाई जवाफ दिनेछौं: सबै कुरा सरल छ। हाम्रो खुसी प्रेममा छ। प्रेम हाम्रा सबै प्रश्न र आवश्यकताहरूको जवाफ हो। र यसैकारण।

के तिमीले कहिल्यै सोचेका छौ, तिम्रो जीवनलाई साँच्चै जीवित के बनाउँछ? होइन, बिहानको कफी वा फोनका सूचनाहरूले होइन। जीवन तब जीवित हुन्छ, जब हृदयमा

प्रेम प्रकट हुन्छ। वास्तविक प्रेम। त्यो, जुन ईश्वरबाट आउँछ – सम्पूर्ण अस्तित्वको आदि-स्रोतबाट। हो-हो, सबै कुरा यति सरल र... एकैसाथ भव्य छ!

ईश्वर केवल कुनै अमूर्त विचार होइन, न त कुनै प्रतिमाको कठोर अनुहार हो। ईश्वर स्वयम् जीवन, शक्ति, सत्य, आनन्द र... प्रेम हुनुहुन्छ। उहाँ हामीलाई घेर्ने सबै कुराको आदि-स्रोत हुनुहुन्छ: आकाशका ताराहरूदेखि तिम्रो अनुहारमा आउने मुस्कानसम्म। ईश्वर एकैसाथ संसारको अनादि सुरुवात र सबै थोकको समग्र सर्वोच्च सम्भावना, आफ्नै सृष्टिको मुकुट हुनुहुन्छ। ईश्वर त्यो हुनुहुन्छ जसले तिमीलाई तिमी बनाउनुहुन्छ, किनकि ईश्वर पहिलेदेखि नै तिमीभित्र हुनुहुन्छ र तिमीले ईश्वरीयकरणको आफ्नो सर्वोच्च सम्भावना, साँचो ईश्वर बन्ने सम्भावनालाई आह्वान गर्ने प्रतीक्षा गर्दै हुनुहुन्छ। हो, ईश्वर – तिमीले ठीक पढ्यौ। आश्चर्यचकित भयौ? त्यसो भए अगाडि पढ।

प्रेम त्यही अनन्त जीवनदायिनी प्रवाह हो जसले हामीलाई भित्रबाट भर्दछ। यसले न्यानो दिन्छ, प्रेरित गर्छ, निको पार्छ र... पुनर्जीवित गर्छ। प्रेम भनेको सन्देशहरूमा पठाइने मुटुको चिन्ह वा पेटमा पुतली उड्नु (हुन त यो पनि रमाइलो हुन्छ) मात्र होइन। यो त सर्वोच्च परमानन्द र शान्ति, शक्ति र सर्व-क्षमा, प्रेरणा र सत्यको सह-अनुभूतिको अवस्था हो। प्रेम त्यो सर्वोच्च आनन्द हो, जसमा तिमी शाब्दिक रूपमै जीवनतर्फ पुनर्जीवित हुन्छौ। जीवनतर्फ! यो त्यो अवस्था हो जब तिमी केवल बुझ्दैनौ मात्र, तर आफ्नो सम्पूर्ण अस्तित्वले महसुस गर्छौ: यस संसारमा सबै कुरा

आपसमा गाँसिएको छ, एकताले ओतप्रोत छ। र तिमी – यो विशाल पहेलीको एक महत्त्वपूर्ण अंश हौ।

प्रेम कहाँबाट आउँछ? प्रेमको एउटै स्रोत छ – ईश्वर। र जबसम्म तिमी यसलाई स्वीकार गर्दैनौ, तिमी जेसुकै अनुभव गरिरहेका भए पनि, सत्य प्रेम के हो भनेर जान्न सक्नेछैनौ। यो हर्मोनको खेल होइन। यो हामीले सामान्यतया आफ्ना नजिकका मानिसहरू, आफ्ना बच्चाहरूलाई माया गर्ने वा घरपालुवा जनावर र सुन्दर सूर्यास्त देखेर मोहित हुने कुरा होइन। यो कविहरूले गाउने गीत जस्तो मात्र पनि होइन।

के ईश्वरबिना बाँच्न सकिन्छ? सकिन्छ। आफ्नो छोटो जीवन। सकिन्छ। तर यदि तिमी जीवनको अर्थ, वास्तविक प्रेम – स्वतन्त्रता, शक्ति र आनन्द, पूर्ण सन्तुष्टि जान्न चाहन्छौ भने, तिमीले उहाँलाई खोज्नुपर्नेछ। र जबसम्म तिमीले यो स्रोत आफूभित्र फेला पार्दैनौ, तबसम्म प्रेमले तिमीलाई जीवित पार्न सक्नेछैन। थाहा छ, पानीबिना सुक्ने फूलजस्तै। तर जब तिमी आफ्नो हृदय खोल्छौ, ईश्वरलाई नामले पुकार्छौ, तब प्रेम तिमीभित्र र तिमीमार्फत यस संसारमा बग्न थाल्नेछ। अनि यहाँबाट जादु सुरु हुन्छ। तिम्रो अस्तित्वको गहिराइमा अहिलेसम्म सुतिरहेको ईश्वरीय बीज ब्युँझन्छ र तिम्रो सर्वोच्च सम्भावनालाई साकार पार्दै जीवनको साँचो अर्थमा विकसित हुन थाल्छ।

आफूभित्र प्रेमको ईश्वरीय बीज हुर्काउनुको अर्थ के हो? कल्पना गर कि तिमीभित्र एउटा सानो तर अनन्त शक्तिशाली बीउ छ – ईश्वरीय बीज। यसले तिमीले प्रेमले सिञ्चित गर्ने प्रतीक्षा गरिरहेको छ। र त्यसपछि यो हुर्कन थाल्नेछ, जीवनको वृक्षमा परिणत हुँदै जसले धेरै

फलहरू फलाउनेछ – ईश्वरीय उपहार, प्रतिभा र अलौकिकता, जसले संसारलाई प्रेमका नयाँ आयामहरू देखाउनेछन् र – शाब्दिक रूपमा तिम्रो अगाडि, तिमीभित्र, अनन्त जीवनको ढोका खोलिदिनेछन्। यो बीज हुर्काउनु भनेको आफूलाई प्रेम गर्न र प्रेम पाउन अनुमति दिनु हो। ईश्वरलाई प्रेम गर्नु र ईश्वरद्वारा प्रेम गरिनु हो। आफूभित्र यो बीज हुर्काउनु नै ईश्वरीयकरण हो, एउटा यस्तो प्रक्रिया जहाँ तिमी झन्-झन् त्यस्तै बन्दै जान्छौ जस्तो ईश्वरले तिम्रो परिकल्पना गर्नुभएको थियो – प्रकाशमय, बलियो, आनन्दित, परिपूर्ण, सिर्जनशील – आफ्नो वास्तविकताको सचेत सृष्टिकर्ता, आफ्नो संसारको ईश्वर र त्यसका लागि प्रेमको स्रोत।

जब तिमी प्रेमलाई स्वीकार गर्छौ तब के हुन्छ? तिमी ईश्वरीय प्रेमको संवाहक बन्दछौ। तिमी साँच्चै जीवित हुन्छौ। यो अब केवल अस्तित्व मात्र होइन, बरु पूर्ण, परिपूर्ण जीवन हो। र वास्तविक जीवन, प्रेममा बाँचेको जीवन नै अनन्त जीवन हो। यो कहिल्यै समाप्त हुन सक्दैन। तिमी यो प्रेम अरूसँग बाँड्न थाल्छौ, उनीहरूलाई र सम्पूर्ण संसारलाई प्रकाश, आनन्द र अनुग्रहले भर्दै – आफूभित्र र वरपर जीवनलाई बढाउँदै लैजान्छौ।

यो प्रेमप्रति कसरी समर्पित हुने? ख्रीष्टले यसको जवाफ दिनुहुन्छ:

«परमप्रभु आफ्ना परमेश्वरलाई आफ्नो सारा हृदयले, आफ्नो सारा प्राणले र आफ्नो सारा समझले प्रेम गर।»

कस्तो विरोधाभास। प्रेम प्राप्त गर्नका लागि आफैंले प्रेम गर्नुपर्छ। तर यो केवल पहिलो नजरमा मात्र विरोधाभास हो। वास्तवमा, यहाँ कुनै पनि

अन्तर्विरोध छैन। केवल ईश्वरलाई प्रेम गर्न सजिलो छ। उहाँ स्वयम् नै तिमीलाई यो प्रेम दिनुहुन्छ। केवल यसप्रति तिम्रो उत्कट चाहना, निष्कपट इच्छा र... विश्वास चाहिन्छ – «सारा हृदयले, सारा प्राणले र सारा समझले»। हामी तिमीलाई (केही पछि) बुझाउनेछौं कि ती किन यति महत्त्वपूर्ण छन्, र ती वास्तवमा के हुन् – तिम्रा इच्छाहरू, तिम्रा भावनाहरू, तिम्रा विचारहरू र तिम्रो विश्वास। तर छनौट तिम्रो हातमा रहनेछ – यो प्रेमलाई आह्वान गर्ने, यसका लागि खुला हुने वा «कुनै पन्थमा नफस्नका लागि समझदारीपूर्वक एक छेउमा उभिने»। (मुस्कान।)

हामी, भन्नुपर्दा, अर्थोडक्स ईसाई धर्म (प्राभोस्लाभिया) का पक्षमा छौं। सरल रुसी प्राभोस्लाभिया। तर हामी – इस्लामको पनि पक्षमा छौं। वास्तविक इस्लाम। हामी वेदहरूलाई प्रेम गर्छौं। हामी स्लाभिक रोद्नोभेरहरूलाई उनीहरूको श्रद्धा र एकका अनेक रूपहरूको महिमा गाउने भावनासहित प्रेम गर्छौं। हामी निर्वाण अर्थात् साँचो आनन्द खोज्ने बौद्ध धर्मावलम्बीहरूलाई प्रेम गर्छौं, र उनीहरूले एक दिन उहाँलाई भेट्टाउनेछन्। हामी ती सबैलाई प्रेम गर्छौं जसले निष्कपटतापूर्वक हाम्रो प्रेम खोज्छन् र त्यसका लागि खुला हुन्छन्। किनभने हामी – सहमतिका पक्षमा छौं। हामी नै सहमति हौं। (मुस्कान।)

र कस्तो आश्चर्यको कुरा यो छ कि... जब तिमी ईश्वरलाई प्रेम गर्न सिक्छौ, साँच्चै, कुनै बाध्यता वा कर्तव्यले होइन, बरु आफ्नो जीवित इच्छा र संकल्पले, जब तिमी आफूभित्र उहाँकै प्रेमलाई खोल्छौ – आफूबाट स्रोतका रूपमा रहेका उहाँतर्फ, तब तिमीले बुझ्छौ कि तिमी उहाँद्वारा प्रिय छौ। यो "तिमी असल छौ" भन्ने कुरा होइन, यो त "तिमी मेरो हौ, म तिम्रो हुँ, र हामी एक हौं, मैले तिमीलाई सधैं प्रेम गरें र सधैं गर्नेछु" भन्ने कुरा हो। अनि ईश्वरलाई प्रेम गर्नु सास फेर्नुजत्तिकै स्वाभाविक बन्दछ। यो कुनै कर्तव्य होइन, यो सर्वोच्च आनन्द हो, जुन सोझै हृदयबाट निस्कन्छ।

ईश्वरलाई प्रेम गर्नुको अर्थ के हो? ईश्वरप्रतिको प्रेम भनेको उहाँसँगको सम्बन्धको चेतना हो, आफूभित्र र आफ्नो वरपर उहाँलाई स्वीकार गर्नु हो। यो एउटा यस्तो मार्ग हो जसले हाम्रो जीवनलाई अर्थ, आनन्द र प्रकाशले भर्दछ। ईश्वरप्रतिको प्रेमले हामीलाई हाम्रो वास्तविकताको सचेत सृष्टिकर्ता बन्न मद्दत गर्छ, जहाँ सहमति, एकता, आनन्द, प्रेरणा र साक्षात् प्रेम, स्वर्गीय रानीको राज्य हुन्छ।

प्रेम बहुआयामिक छ। प्रेमका ती आयामहरू, जुन हामी ईश्वरबाट प्राप्त गर्छौं र आफैंमा मूर्त रूप दिन्छौं, अनन्त रूपमा विविध छन्। यहाँ तीमध्ये केही मात्र प्रस्तुत छन्, ताकि तिमीले यसको विशाल दायरालाई बुझ्न सक।

शक्ति: प्रेम एक अपराजित शक्ति र कवच हो। प्रेमले मानिसलाई ईश्वरको आत्माद्वारा बलियो बनाउँछ, कमजोरलाई शक्तिशाली, डराएकोलाई निडर र मूर्खलाई बुद्धिमान बनाउँछ, र जीवनको ऊर्जाले भर्दछ।

नम्रता र विनयशीलता: प्रेमले आफूलाई अरूभन्दा उच्च देखाउँदैन, तर यो पीडितको आत्मसमर्पण होइन। यो शक्तिको त्यो नम्रता हो, जसले कसैलाई केही प्रमाणित गर्नुपर्दैन, र जसलाई हिंसाको आवश्यकता पर्दैन, किनकि यो संसारसँग एकाकार छ, र भित्रको सानो परिवर्तनले बाहिरी संसारमा परिवर्तन ल्याउँछ। तिम्रो संसारमा। किनकि तिमी अरूलाई उनीहरूको स्वरूप र समानतामा आफ्नै संसार सिर्जना गर्ने अधिकार दिन्छौ।

स्वीकार्यता: प्रेमले हरेकलाई उनीहरू जस्ता छन् त्यस्तै रूपमा स्वीकार गर्छ, कुनै सर्त र माग बिना।

क्षमा: चित्तदुखाइहरूलाई त्यागेर, हामी आफ्नो हृदयलाई प्रकाशका लागि मुक्त गर्दछौं। र केवल प्रेमले मात्र साँच्चै क्षमा गर्न जान्दछ, पुराना भावनात्मक घाउहरूलाई समेत निको पार्दै।

कृतज्ञता: हरेक पलमा – ईश्वरलाई उहाँको अनन्त उपहारका लागि धन्यवाद दिने अवसर छ।

स्वतन्त्रता: साँचो प्रेमले स्वतन्त्रता दिन्छ। आफू जस्तो छ त्यस्तै हुने स्वतन्त्रता दिन्छ र अरूको छनौटको सम्मान गर्छ।

दयालुता: प्रेमबाट गरिएका सरल कार्यहरूले महान् परिवर्तनहरू ल्याउँछन्, जसले आत्माहरूलाई निष्कपटता र भलाइतर्फ ब्युँझाउँछन्। र भलाइ नै जीवन हो, जस्तो कि स्लाभिक बुक्भित्सामा भनिएको छ।

परमज्ञान: प्रेम त्यो सर्वोच्च ज्ञान हो, जुन मनको ज्ञानका रूपमा होइन, तर सत्यका रूपमा, पराज्ञानका रूपमा – स्पष्ट अनुभूतिमार्फत खुल्दछ। तिमी आफ्नो सारा हृदयले, सारा प्राणले र सारा समझले बुझ्न, जान्न र देख्न थाल्छौ। प्रेममा तिम्रो मस्तिष्कले शतप्रतिशत काम गर्न थाल्छ, र ईश्वरले त्यसमा अरू हजार थपिदिनुहुन्छ।

एकता: ईश्वरले हामीलाई एउटै पूर्णतामा जोड्नुहुन्छ, महान् समग्रतासँगको आबद्धताको अनुभूति प्रदान गर्दै।

सिर्जनशीलता: प्रेमले हामीभित्र नयाँ प्रतिभाहरू उजागर गर्छ र हामीलाई सिर्जना गर्न, निर्माण गर्न, आफूलाई र वरपरको संसारलाई रूपान्तरण गर्न प्रेरित गर्छ – साक्षात् जीवनलाई बढाउँदै।

परमानन्द: ईश्वरप्रतिको प्रेम मनुष्यका लागि प्राप्य सर्वोच्च आनन्द हो, यो सबैभन्दा जीवन्त र निष्कपट आनन्द हो, जुन कुनै पनि बाहिरी कुरामा निर्भर हुँदैन।

तर यो – हाम्रो र हाम्रो प्रेमबारे हो। आखिर तिमी के चाहन्छौ? किनकि हामी चाहन्छौं कि तिमी साँच्चै खुसी होऊ, हे मानव। तिम्रो साँचो खुसी केमा छ, तिमी के सोच्दछौ?