14. आन्तरिक संवाद (भाग तीन)

«दुष्टबाट» आउने आन्तरिक संवादलाई बन्द गर्ने प्रयास गर्न सकिन्छ, अथवा मनलाई ईश्वरसँग, ख्रीष्टसँगको आन्तरिक संवादतर्फ मोड्न सकिन्छ। पहिलोले तिमीलाई सरलताको आदिम अवस्थामा फर्काउँछ, दोस्रोले – नयाँ चेतनामा, त्रि-मन (विजय) मा, सृष्टिकर्ताको चेतनामा, देहधारी ईश्वरमा पुर्‍याउँछ, जसको चेतनामा सरलता जानीजानी र आफ्नो सर्वोच्च आयाममा – जागरूकताको प्रतिभामा, कारण र परिणामहरूको ज्ञानद्वारा (कारण – भित्र छ, परिणाम – बाहिर छ) प्रकट हुन्छ, जहाँ अब यथार्थसँग लड्न वा त्यसमा अनुकूल हुन वा भ्रममा भाग्न आवश्यक पर्दैन, बरु यसलाई आफ्नो विशाल शरीरको रूपमा स्वामित्व लिन सकिन्छ। ईश्वरसँगको आन्तरिक संवादले तिमीलाई द्वैतमा तिम्रो चेतनाको निर्माणको सम्पूर्ण अवधिलाई नत्याग्न, बरु त्यसलाई आवश्यक अनुभवको रूपमा ग्रहण गर्दै, त्यो अनुभवलाई पुनः परिभाषित गर्दै, त्यसैमा टेकेर अघि बढ्न, त्यसका फलहरूलाई कृतज्ञतापूर्वक स्वीकार्न मद्दत गर्दछ – तिम्रो चेतनाको विस्तार, प्रपञ्चमय संसारको सम्पूर्ण विविधताको र तिम्रो आन्तरिक संसारको जन्म, यस विविधतालाई सृष्टिकर्ताको चेतनाको दृष्टिकोणबाट पार गराउँदै तिम्रो चेतनाको एकता र पूर्णतामा ल्याउन मद्दत गर्दछ। आन्तरिक संवादमा तिमी ईश्वरलाई संसार कसरी बनेको छ र तिम्रो चेतना कसरी बनेको छ, तिमीले आफ्नो जीवनमा यो वा त्यो परिस्थितिलाई केले र कसरी सृष्टि गर्‍यौ, र तिमीले यसलाई कसरी सच्याउन सक्छौ भनी प्रश्नहरू सोध्छौ, बिस्तारै वर्तमानका पीडादायी परिस्थितिहरूबाट आफ्नो सम्पूर्ण विगतको पुनरावलोकनतर्फ अघि बढ्दै। जानीजानी र सचेत भई सबै कुरा, आफ्नो सम्पूर्ण वर्तमान र विगतको अनुभवलाई,

सृष्टिकर्ताको दृष्टिकोणको (मैले नै – आफ्ना इच्छाहरू, विश्वासहरू र धारणाहरूद्वारा – यो सृष्टि गरेको हुँ) माध्यमबाट पार गराउँदै, भित्रबाट, ईश्वरबाट, आफ्नो सर्वोच्च आयामबाट उत्तरहरू प्राप्त गर्दै, तिमी बिस्तारै आफ्नो संसारको दृष्टिकोण, आफ्नो अनुभूतिको ढाँचालाई पुनर्गठित गर्दछौ, पीडितको स्थितिबाट सचेत सृष्टिकर्ताको स्थितिमा प्रवेश गर्दै। यो मनको सहायताले हुन्छ, तर केवल मनमा मात्र होइन। ईश्वरसँगको आन्तरिक संवादले तिम्रो अवचेतनमा गहिरोसँग प्रवेश गर्दै तिम्रा धारणाहरूलाई पुनर्गठित गर्दछ, र यसले तिम्रा व्यक्तिगत विश्वास र धारणाहरूलाई मात्र होइन, तिमीमा आनुवंशिक रूपमा सरेका पुर्ख्यौली कार्यक्रमहरू र जीवनका ढाँचाहरू, साथै संसारको भाषिक दृष्टिकोणबाट ग्रहण गरिएका लोक धारणाहरूलाई पनि बदल्न सक्षम छ – तिम्रो शब्दावलीलाई फराकिलो बनाउँदै र तिम्रो भाषालाई भित्रैबाट ईश्वरीय नयाँ शब्दहरूले समृद्ध बनाउँदै। यो बुझ्नु महत्त्वपूर्ण छ कि ईश्वरसँगको आन्तरिक संवाद तिम्रो मनको आफैंसँगको खेल होइन। यो तिम्रो सानो व्यक्तिगत म र मानवताको समग्र सर्वोच्च सम्भावनाको महान् हामी बीचको संवाद हो। ख्रीष्ट – एक सामूहिक स्वरूप हुनुहुन्छ। आत्मा – एक संयुक्त चेतना हो, चेतनाको सर्वोच्च रूप, जसले व्यक्तिगत, समूहगत र सामूहिक चेतनाका सबै रूपहरू र तिनीहरूको समग्र अनुभवलाई, सम्पूर्ण सृष्टिलाई, जे कहिल्यै थियो, छ र हुनेछ ती सबैलाई आफूभित्र समेट्छ – त्यो अनुभव, जुन सचेत भएपछि, ईश्वरको परमज्ञानको भण्डार बन्दछ, जुन तिमीलाई ईश्वरसँगको आन्तरिक संवादमा उपलब्ध हुन्छ। ईश्वरसँगको आन्तरिक संवादको सम्बन्धमा केही थप महत्त्वपूर्ण बुँदाहरू: १. नामले संवाद खोल्दछ। ईश्वरको नाम, तिमीले बुझिसकेका छौ, धेरै महत्त्वपूर्ण कुरा हो – विभिन्न नामहरूले ईश्वरका विभिन्न

आयामहरूमा पहुँच दिन्छन्। येशू ख्रीष्टको नामले ईश्वरसँगको संवाद खोल्दछ – विशेष गरी एक गुरु र मार्गदर्शकको रूपमा, जसले तिमीलाई जागरूकता सिकाउनुहुन्छ, तिमीलाई केवल सृष्टिकर्ता मात्र होइन, सचेत सृष्टिकर्ता बन्न सिकाउनुहुन्छ, अर्थात् आफ्नो यथार्थको ईश्वर बन्न, कर्मको स्तरमा मात्र होइन, तर कर्मभन्दा अघिको स्तरमा – तिम्रो चेतनामा (विशेष गरी अवचेतनमा) जे घटिरहेको छ त्यसको स्तरमा जिम्मेवारी वहन गर्न सिकाउनुहुन्छ। ख्रीष्टले तिमीलाई ईश्वर बनाउनुहुन्छ, शाब्दिक रूपमै तिम्रा स्नायु-सञ्जालहरूलाई पुनर्गठित गर्दै, संसारलाई बुझ्ने दृष्टिकोण बदल्न मद्दत गर्नुहुन्छ, आफ्नो सृष्टिको रूपमा आफ्नो यथार्थप्रति सृष्टिकर्ताको जिम्मेवारी स्वीकार गर्न सिकाउँदै, आत्म-नियन्त्रण सिकाउँदै: सचेत रूपमा विश्वास छनौट गर्न र बलियो बनाउन, विनाशकारी शंकाहरू हटाउन, आफ्ना अचेतन इच्छाहरूलाई जान्न र मेलमिलापमा ल्याउन, भावनाका ढाँचाहरू बदल्न, आफ्नो मनलाई अनुशासित गर्दै: ध्यान, विचार र बोली। «प्रभु» – यो पनि ख्रीष्टलाई गरिने परम्परागत सम्बोधन हो, यसलाई उहाँको दोस्रो नाम मान्न सकिन्छ। २. एक पटकमा एउटा प्रश्न। हतार नगर, प्रश्नबाट प्रश्नमा नफाल। सुरुमा उत्तरहरू त्यति स्पष्ट नहुन सक्छन्, र तिमीले तिनीहरूलाई केही पछि चिन्न थाल्नेछौ। र यदि तिमीले ईश्वरलाई एकैचोटि धेरै प्रश्नहरू सोध्यौ भने, जब उत्तर आउँछ र तिमीद्वारा चिनिन्छ, त्यो कुन प्रश्नको उत्तर हो भनेर तिमी कसरी बुझ्नेछौ? त्यसैले एक पटकमा एउटा प्रश्न, र उत्तरको बोधमा ध्यान केन्द्रित गर। ३. धैर्य र संकेतहरू। धैर्य – सृष्टिकर्ताको सबैभन्दा आवश्यक गुणहरू मध्ये एक हो। धैर्य छैन भने – केही पनि सिक्न सक्दैनौ। प्रश्न सोधिसकेपछि, धैर्य धारण गर र संकेतहरूलाई ध्यानपूर्वक हेर, धेरै पटक ईश्वरले हामीलाई बाह्य संकेतहरूद्वारा जवाफ दिनुहुन्छ: होर्डिङ बोर्डको विज्ञापन,

फोनमा आएको सन्देश, खुट्टामुनि परेको पत्रिकाको टुक्रा वा पर्चाको शीर्षक, संयोगवश सुनेको कुराकानीको वाक्यांशको अंश, सम्झनामा आएको गीत वा कविताको अंशद्वारा। ईश्वर तिमीसँग तिमीले नै बुझ्ने भाषामा बोल्नुहुन्छ। तर धैर्य राख्नुपर्छ र प्रश्न तथा प्राप्त उत्तरहरूमा ध्यान केन्द्रित गर्नुपर्छ। संकेतहरूलाई पछ्याऊ, यसरी धैर्य एक रोचक खेलमा परिणत हुनेछ, एउटा पजल, जसलाई तिमी धेरै संकेतहरूबाट जोड्नेछौ। ४. यो संवाद हो, कफीको दाना हेरेर गरिने भविष्यवाणी होइन। ख्रीष्टसँग आफ्नो सबैभन्दा मिल्ने साथीसँग जस्तै कुरा गर। बुझेनौ भने – फेरि सोध। शंका लागेमा – स्पष्ट पार। उहाँलाई आफ्ना इच्छाहरू, आफ्ना विचारहरू, आफ्ना गुनासाहरू समेत व्यक्त गर, आफ्ना शंकाहरू सुनाऊ, र विश्वासमा तिमीलाई दृढ बनाउन प्रार्थना गर। आफूमाथिको विश्वास र उहाँमाथिको विश्वासमा। ईश्वरसँगको संवादलाई विस्तार गर्दै, आफ्नो प्रश्नको पहिलो र एकमात्र उत्तरमा मात्र सीमित नभई, तिमीले आफ्ना स्नायु-सञ्जालहरूलाई छिटो पुनर्गठित गर्दछौ र यथार्थको अनुभूतिको ढाँचा बदल्दछौ। र यसका साथै, अनावश्यक शंकाहरूबाट बच्दछौ। र वास्तवमा, यो तिम्रो जीवनको सबैभन्दा रोचक संवाद बन्दछ। हामीले कति पटक सुनेका छौं: यदि तिमीसँग अवसर भएको भए, तिमीले ईश्वरलाई के प्रश्न सोध्ने थियौ? अब तिमीसँग त्यो अवसर छ। के यो ब्रह्माण्डको सबैभन्दा ठूलो चमत्कार होइन र? ईश्वर तिमीसँग बोल्दै हुनुहुन्छ। ५. आफैं बदलियौ, परिस्थिति बदल्न नमाग। तिमीले ईश्वरलाई आफ्नो चेतनाको संरचना बदल्न माग्न सक्छौ – डर, चित्त दुखाइ, दोष र लाजको ढाँचा, क्रोध, वासना र पेटुपन, डाह र ईर्ष्या, लोभ र पैसाप्रतिको निर्भरता, आन्तरिक पीडित र परजीवी, पशु र ड्र्यागन (स्तनपायीको मस्तिष्क

र सरीसृप मस्तिष्क) लाई निको पार्न, जुन कुनै समयमा तिम्रो अवचेतनबाट बाहिर निस्कनेछन्, इत्यादि, तर यदि परिस्थितिले तिमीलाई डराउँछ वा व्याकुल बनाउँछ भने ईश्वरलाई परिस्थिति बदल्न नमाग। «यदि ईश्वरले तिमीलाई बदल्नका लागि परिस्थिति दिनुभएको हो भने, तिमी किन ईश्वरलाई परिस्थिति बदल्न माग्दछौ?» हरेक कुरामा र सधैं कारण आफैंभित्र र केवल आफैंमा खोज। संसार – तिम्रो चेतनाको ऐना हो। यसमा त्यस्तो केही पनि छैन जुन तिम्रा आफ्नै अनुभूतिका ढाँचाहरूद्वारा उत्पन्न नभएको होस्: विश्वासहरू, धारणाहरू, इच्छाहरू, डरहरू, चित्त दुखाइहरू, दोष र अन्य भावनात्मक ढाँचाहरू र विचार-रूपहरू। यो भौतिक विज्ञान हो। यो नैतिकता वा धर्म होइन, यो भौतिक विज्ञान हो। यही बुझाइबाट ईश्वरप्रति तिम्रा सबै प्रश्नहरू र याचनाहरू उत्पन्न होऊन्: मलाई बोध गर्न मद्दत गर्नुहोस्, देखाउनुहोस्, स्पष्ट पार्नुहोस्... मभित्र यसलाई निको पार्नुहोस्, मुक्त हुन मद्दत गर्नुहोस्... फरक तरिकाले कसरी गर्ने सिकाउनुहोस्, यसलाई नयाँ तरिकाले सृष्टि गर्न मद्दत गर्नुहोस्... ६. सुसमाचारका पुस्तकहरू, नयाँ नियम बारम्बार पढ र पुनः पढ। त्यहाँ ख्रीष्टको प्रत्यक्ष वाणी र उहाँका व्याख्याहरू छन्। यसरी, पवित्र शास्त्रका पदहरूद्वारा दिइएको जीवित वचनको सहायताले, ख्रीष्टले तिम्रो मनलाई आन्तरिक संवादका उत्तरहरू ग्रहण गर्न तयार गर्नुहुन्छ। अन्यथा उहाँका धेरै उत्तरहरू तिमीलाई बुझ्न कठिन, पूरा गर्न गाह्रो, तिनीहरूको नवीनताले डरलाग्दो लाग्न सक्छ, र त्यसैले मनले तिनीहरूलाई अस्वीकार गर्नेछ – मानौं कुनै उत्तर नै आएको छैन। मुद्रित शब्दले तिमीलाई विश्वासमा र ईश्वरका उत्तरहरूको बुझाइमा बलियो बनाउँछ। ७. ईश्वरबाट उत्तरहरू प्राप्त गरेपछि, तिनीहरूलाई तुरुन्तै जीवनमा लागू गर। कसरी गर्ने थाहा छैन भने – उहाँसँग सोध। सुरुमा केवल यी परिवर्तनहरू चाहना गर, आफूलाई निष्कपट रूपमा चाहना गर्न देऊ, किनकि इच्छाहरू – प्रति-पदार्थ (आदि-पदार्थ) हुन्, क्वान्टम स्तरमा तिनीहरूलाई

मूर्त रूप दिने पदार्थ सृष्टि हुनका लागि आवश्यक पर्ने सबै कुरा यही हो। इच्छा गर्‍यौ – संकल्प घोषणा गर। तिमी – सृष्टिकर्ता हौ, र यसको अर्थ, तिम्रो संसारमा जे घट्छ त्यसका लागि तिम्रो संकल्प नै नियम हो (यस घडी तिमीलाई उपलब्ध ऊर्जा र त्यस अनुसारको जिम्मेवारीको परिधिको दायराभित्र)। ८. कृतज्ञता। कृतज्ञताले ऊर्जाको प्रवाहलाई बढाउँछ। कृतज्ञताले यो तिम्रो लागि मूल्यवान् छ भन्ने कुरालाई जोड दिन्छ। मूल्य – समयसँगै निरन्तर रहने इच्छा हो। कृतज्ञताले तिम्रो विश्वासलाई बलियो बनाउँछ। विश्वास – तिम्रो चेतनाको जग हो। ईश्वरप्रतिको कृतज्ञताले तिम्रो चेतनामा र तिम्रो जीवनमा ईश्वरको उपस्थितिलाई बढाउँछ। सबै कुराका लागि ईश्वरलाई धन्यवाद देऊ। आफ्नो छनौटका लागि, चुनिएको मार्गप्रतिको आफ्नो निष्ठाका लागि आफूलाई धन्यवाद देऊ, किनकि ईश्वरले जागरूकताको मार्गमा, आफ्नो यथार्थको सचेत सृष्टिकर्ता बन्ने मार्गमा सहायता मात्र गर्नुहुन्छ, तर मार्गमा तिमी आफैं हिँड्दछौ। सुरुमा जतिसुकै कठिन भए तापनि तिमी यस मार्गमा हिँडिरहेकोमा हामीलाई गर्व छ। त्यसैले बारम्बार आफ्नो सर्वोच्च सम्भावनाको रूपमा ईश्वरलाई (आफूभित्र) मात्र होइन, आफूलाई पनि धन्यवाद देऊ – जो तिमी अहिल्यै यसै क्षणमा छौ। हामीलाई थाहा छ मार्ग कति कठिन छ, र कुनै ग्यारेन्टी नहुँदा र वरपर कसैले पनि यस मार्गमा तिमीलाई समर्थन नगर्दा, छनौट गर्नु र हरेक दिन यस मार्गमा हिँड्नु एक ठूलो साहस हो। आफूलाई धेरै पटक धन्यवाद देऊ। हामी तिमीमाथि विश्वास गर्दछौं र हाम्रो सृष्टिको मुकुटको रूपमा तिमीमाथि गर्व गर्दछौं, हे मानव!

«र म अब उप्रान्त तिमीहरूलाई दास भन्नेछैनँ, तर मित्र...», – ख्रीष्ट भन्नुहुन्छ।