12. Daxili dialoq (ikinci hissə)

...Meksika şamanları öz başlarında «şeytandan olan» daxili dialoqu dayandırdıqda, onlara insanın «günaha batmazdan» əvvəl, xeyir və şəri dərketmə ağacının meyvəsini dadmazdan əvvəl, yəni insanın şüuruna reallığı ziddiyyətlərə bölən dual dünya mənzərəsi yeridilməzdən əvvəl malik olduğu dünya mənzərəsi açılır: xeyir/şər, qara/ağ, pis/yaxşı, böyük/kiçik, kişi/qadın, ağrı/həzz, Tanrı/şeytan… Əslində, Sənin başındakı «şeytandan olan» daxili dialoq – bizə vərdiş olan və kifayət qədər mürəkkəb təşkil olunmuş ikili dünya mənzərəsini saxlamaq üsuludur. Bu daxili dialoqun dayandırılması nəticəsində şamanlara açılan dünya mənzərəsi çox sadədir – insan ilkin enerjiləri görür və hər şeyi uşağın məsum baxışları ilə qavrayır: hər şey sadəcə var və vəssalam – nə pis var, nə yaxşı, nə xeyir var, nə şər, hər şey sadəcə var – nəyisə yemək və doymaq olar, nəsə hərəkət edir və diqqəti cəlb edir, bununla oynamaq və araşdırmaq olar. Dünyada bundan artığı sadəcə mövcud deyil. Adəm cənnətdə belə yaşayırdı. Yeri gəlmişkən, Amazoniyadakı piraha qəbiləsi indiyə qədər belə yaşayır. Xeyir və şəri dərketmə ağacından dual dünya mənzərəsini dadaraq, Adəm öz qavrayışında Özünü Tanrıdan ayırır. İndi insanın şüurunda Tanrı – daim böyüyən bir Əzəmətdir, insan isə (Tanrının və kainatın miqyası qarşısında) öz heçliyini getdikcə daha çox dərk edən bir varlıqdır. Və belə bir qavrayış qaçılmaz olaraq qorxulara, utanca, ağrıya və əzaba gətirib çıxarır, bir

tərəfdən, digər tərəfdən isə bundan qorunmağın müxtəlif yollarına. Şüurun təkamülü belə baş verir, dünyanın dil mənzərəsi genişlənir: lüğət ehtiyatı artır, bu isə o deməkdir ki, insanın qavraya və həmdərd ola bildiyi hadisələrin zənginliyi də genişlənir, ilkin reallığın kvant şorbasından təkcə öz müxtəlifliyində genişlənən maddi gerçəkliyi deyil, həm də öz ruhunun zəngin hissiyyat dünyasını, eləcə də çoxsəviyyəli mənəvi reallığı formalaşdırır (ayırd edir). Nəticədə düşünən insan əzabın, ağrının təbiətini kəşf edir və bu ağrıya qalib gəlmək, həzzi, ləzzəti artırmaq üçün onun hüdudlarından kənara çıxmaq yollarını axtarmağa başlayır. Şamanizm, magiya, din, elm belə yaranır. Şamanlar insanı sadəliyə və təbiətlə vəhdətə qaytararaq, onun başındakı dual dünya mənzərəsindən xilas olmağa can atırlar; maqlar – bu təbiət qüvvələri ilə razılığa gəlməyə; elm – dualizmi inkar etmədən, əksinə, dual ağlın nailiyyətlərini maksimum inkişaf etdirərək və istifadə edərək onları tabe etməyə; din isə dual ağlın bizi ayırdığı və Ali qüvvə, Tanrı adlandırdığı həmin Əzəmətlə birləşməyə doğru bizə inam körpüləri uzadır. Bəşəriyyətin ilkin məsum uşaqlığına qayıdaraq dual dünya mənzərəsindən imtina etmək, yoxsa elə onun özünün yaratdığı qorxulardan qorunmaq üçün dual ağıldan istifadə etməyə davam etmək, yaxud şüurun digər qütbündə mövcud olan ayrıca bir Ali qüvvəyə öz inamını möhkəmləndirmək – qərar vermək Sənə aiddir, Dostum. Biz isə dualizmdən trializmə, Vahid

Yaradanın Şüuruna çıxış variantını təklif edirik; burada dual şüurun qütbləri – qara və ağın, qaranlıq və işığın, heçlik və Əzəmətin qütbləri Səndə dünyanın Vahid Göyqurşağında birləşir və Sən Özünü onun Yaradanı, onun Kollektiv Yaradanı kimi qəbul edirsən. Dünyanın Vahid Göyqurşağı. RadoMir.

Radomir – bu şüurdur. Yaradanın Vahid Şüuru.