Mga Panultihon 16

1Ang tawo nagplano, apan ang Ginoo ang nagbuot kon matuman ba kini o dili.

2Sa atong huna-huna husto na gayod ang tanan natong ginahimo, apan ang Ginoo ray makahukom kon unsay atong tumong.

3Itugyan sa Ginoo ang tanan mong buhaton ug magmalampuson ka.

4Tanang gihimo sa Ginoo adunay katuyoan, bisan ang mga daotan nga gitakda niya nga malaglag.

5Ngil-aran ang Ginoo sa mga mapahitas-on, ug sigurado gayod nga silotan sila.

6Kon tinuoray natong ginahigugma ang Ginoo, pasayloon niya ang atong mga sala. Kon nagtahod kita kaniya, malikay kita sa kadaotan.

7Kon nalipay ang Ginoo sa atong paggawi, maghimo siyag paagi nga makighigala kanato ang atong mga kaaway.

8Mas maayo pa ang gamayng bahandi nga gihagoan sa tinarong nga paagi kaysa daghang bahandi nga naangkon sa daotang paagi.

9Nagplano ang tawo sa angay niyang buhaton, apan ang Ginoo ang nagpatigayon niana.

10Kon mohukom ang hari nga giniyahan sa Dios, husto kanunay ang iyang paghukom.

11Dili ikahimuot sa Ginoo nga manglimbong kita sa atong pagnegosyo.

12Ngil-aran ang mga hari sa paghimog daotan, kay ang ilang pagdumala makapadayon lamang kon matarong ang ilang binuhatan.

13Malipay ang mga hari sa mga tawong dili mamakak; palangga nila kadtong nagsulti sa tinuod.

14Kon masuko ang hari malagmit aduna siyay patyon, busa ang tawong maalamon maningkamot gayod nga dili masuko ang hari.

15Kon gikalipay sa hari ang usa ka tawo dili niya kini patyon; ipakita niya niini ang iyang kaayo nga daw sa ulan sa panahon sa tingsibol sa mga tanom.

16Mas labi pang maayo nga makaangkon ug kaalam ug pagsabot kaysa bulawan ug pilak.

17Ang tawong nagsubay sa ensaktong pagkinabuhi naglikay sa kadaotan, ug ang nagmatngon sa iyang kaugalingon layo sa katalagman.

18Ang kahambog ug kamapahitas-on sa usa ka tawo makapalaglag kaniya.

19Mas maayo pang magkinabuhing mapainubsanon uban sa mga kabos kaysa makigbahin sa gipang-ilog sa mga hambogiro.

20Ang tawo nga mamati kon tudloan mouswag. Bulahan ang tawo nga nagsalig sa Ginoo.

21Ang maalamon nga tawo mailhan nga adunay hustong panabot, ug kon maayo siyang manulti adunay makat-onan ang ubang tawo kaniya.

22Ang kaalam sama sa tuboran nga naghatag ug kinabuhi ug makaangkon ug maayo ug taas nga kinabuhi ang nagbaton niini. Apan ang mga buang-buang silotan tungod sa ilang kabuang.

23Ang maalamon nga tawo nagbantay gayod sa iyang gipanulti, mao kana nga makakat-on ang ubang tawo kaniya.

24Ang tam-is nga mga pulong sama sa dugos; makalipay ug makapalig-on sa tawo.

25Tingali naghuna-huna ka nga nagsubay ka sa ensaktong dalan, apan padulong diay kini sa kalaglagan.

26Ang kagutom magtukmod sa tawo sa pagtrabaho.

27Ang tawong daotan nagplano ug daotan, ug sakit siya manulti nga daw sa kalayo nga makapaso.

28Ang tawong nanglibak makamugna ug away ug moguba sa panaghigalaay.

29Ang tawong bangis mohaylo ug mosulsol sa iyang isigka-tawo nagtultol ngadto sa kadaotan.

30Pagbantay kamo sa mga tawong nagpahiyom ug nagpangidhat kay basin aduna silay daotang plano.

31Ang katigulangon usa ka kadungganan nga maangkon sa tawo nga adunay matarong nga kinabuhi.

32Mas maayo pa ang tawo nga mapailubon kaysa tawo nga gamhanan. Mas maayo pa ang tawo nga makapugong sa iyang kaugalingon kaysa tawo nga migahom sa usa ka siyudad.

33Maghulbot-hulbot ang mga tawo aron mahibaloan nila kon unsay hustong desisyon, apan ang tanang desisyon nag-agad sa pagbuot sa Ginoo.