اکسیژنی که نفس می‌کشیم از کجا میآید؟
پاسخ کوتاه: حدود نیمی از اقیانوسها، بقیه از جنگلها، علفزارها و گیاهان دیگر. پاسخ بلندتر دربارهٔ این است که چقدر چیز بی‌آن‌که بفهمیم دریافت می‌کنیم.
پاسخ کوتاه
اقیانوسها سهم بسیار بزرگی از اکسیژن زمین را میدهند. اغلب آن را حدود نیمی توصیف می‌کنند. بقیه از جنگلها، علفزارها و گیاهان دیگر میآید. اینها توصیفهایی تقریبیاند، نه حسابداری دقیق، اما تصویر روشن است: اکسیژنی که نفس می‌کشیم از اقیانوسها، جنگلها و علفزارهای همین سیارهٔ خودمان میآید.
اگر انتظار داشتید یک جای مشخص روی نقشه باشد، چنین جایی نیست. این منبع در سراسر زمین پراکنده است و بخش بزرگی از آن از اقیانوس‌هایی میآید که بیشتر ما کم می‌بینیم.
بهتر است صریح بگوییم که این مقاله چه نیست. جدول علمی نیست. عددهای اینجا برآوردهای روزمره‌اند: اقیانوسها حدود نیمی، بقیه از گیاهان خشکی. هر کس عددهای دقیق می‌خواهد باید به کار دانشمندان علوم زمین مراجعه کند. ما می‌خواهیم تصویر را با شما در میان بگذاریم، چون تصویر را آسان میشود به خاطر سپرد و آسان میشود برایش سپاسگزار بود.
هدیه‌ای که از دور می‌رسد
طبیعی است که فکر کنیم اکسیژنی که نفس می‌کشیم از درخت‌های بیرون پنجره میآید. آن درخت‌ها مهم‌اند. اما باد پیوسته جو را درهم میآمیزد، پس هوایی که امروز نفس میکشید شاید چندی پیش بالای قارهای دیگر بوده باشد. اکسیژنی که فرو می‌برید نشانی ندارد. از یک آسمان مشترک پخش میشود.
این به لحظه‌ای مکث می‌ارزد. جایی اقیانوسی هست که شاید هرگز نبینید و جنگل‌هایی هست که شاید هرگز به آن‌ها سر نزنید. نفس امروز صبح شما شاید چیزی به آن‌ها مدیون باشد. حدود 8 میلیارد نفر هم‌زمان از همین منبع‌ها برمی‌دارند. کسی صورت‌حساب نمی‌فرستد و کسی لازم نیست بخواهد.
آن را مثل خانه‌ای مشترک تصور کنید. در یک خانه چند نفر از همان اتاق‌ها، همان آب و همان گرما استفاده می‌کنند و هیچ‌کس حساب نمی‌کند چه کسی چقدر برداشته است. زمین کمی شبیه این کار میکند. یک خانه است با خانواده‌ای بسیار بزرگ، حدود 8 میلیارد نفر، و هوا از نخستین چیزهایی است که می‌بخشد.
چرا کمتر متوجه می‌شویم
ما چیزی را که کم است می‌بینیم، نه چیزی را که همیشه هست. نفس چنان یکنواخت و بی‌صداست که در پس‌زمینه محو میشود و بسیاری یک روز کامل را بی‌آن‌که یک بار به آن فکر کنند می‌گذرانند. با این حال نخستین هدیهٔ روز است و آخرین، و از ما چیزی نمی‌خواهد. یک آزمون کوچک بکنید. دفعهٔ بعد که سرتان شلوغ بود از خودتان بپرسید آخرین بار کی به نفس‌تان فکر کردید. اگر جواب این است که یادتان نیست، عادی است و جای نگرانی نیست.
دعوت فقط توجه کردن است. لازم نیست در این لحظه چیزی را حل کنید. فقط کافی است ببینید که دارند چیزی به شما میدهند، بارها و بارها، در تمام طول روز. شروع همین است و بس.
سپاس برای شما چه می‌تواند بکند
سپاسگزاری بررسی شده است. در مقاله‌ای از Emmons & McCullough در سال 2003 که در Journal of Personality and Social Psychology منتشر شد، کسانی که مرتب مینوشتند برای چه سپاسگزارند، بیشتر از گروه‌های کنترل از حال بهتر خود خبر میدادند. این پژوهش دربارهٔ نفس نبود. اما نفس شاید ساده‌ترین چیز برای سپاسگزاری باشد: همیشه هست، رایگان است و به مناسبت ویژه‌ای نیاز ندارد. سپاس به کلمات بزرگ نیاز ندارد. می‌تواند کوتاه و آرام باشد: برای این نفس سپاسگزارم.
نفس آهسته چیز دیگری است که پژوهشگران بررسی کرده‌اند: برخی مطالعه‌ها آن را با احساس آرامش مرتبط می‌دانند. با احتیاط یادش می‌کنیم و چیزی وعده نمی‌دهیم. اگر مکث کنید، آهسته نفس بکشید و به اقیانوسها و جنگلها فکر کنید، کاری ساده می‌کنید که بسیاری آن را آرام‌بخش توصیف می‌کنند. این هم راهی کوچک برای امتحان:
- لحظه‌ای بایستید و یک نفس آهسته فرو ببرید.
- به اقیانوسها، جنگلها و علفزارهایی فکر کنید که در ساختن آن سهم داشتند.
- نفس را بیرون بدهید و سپاس بگویید، با کلمات خودتان و به زبان خودتان.
هر نفس هدیه‌ای از خانهٔ مشترک ماست. دیدن آن یک دقیقه وقت می‌گیرد.
این مقاله را به اشتراک بگذارید
پرسش‌هایی که مردم می‌پرسند
اقیانوسها اکسیژن بیشتری میدهند یا جنگلها؟
اقیانوسها سهم بسیار بزرگی میدهند که اغلب حدود نیمی توصیف میشود. بقیه از جنگلها، علفزارها و گیاهان دیگر میآید. اینها توصیفهایی تقریبیاند، پس هم دریا مهم است و هم خشکی.
آیا اکسیژنی که نفس میکشم از منطقهٔ خودم میآید؟
لزوماً نه. باد پیوسته جو را درهم میآمیزد، پس هوایی که امروز نفس میکشید شاید چندی پیش بالای قارهای دیگر بوده باشد. همهٔ ما از یک آسمان مشترک برمیداریم.
سپاس برای یک نفس چه ارتباطی با سیاره دارد؟
وقتی برای یک نفس سپاس میگویید، به نوعی برای همهٔ آنچه آن را ممکن میکند سپاس میگویید: اقیانوسها، جنگلها، علفزارها. پژوهشهایی دربارهٔ سپاسگزاری، مانند پژوهش Emmons & McCullough (2003)، نشان دادند کسانی که مرتب مینوشتند برای چه سپاسگزارند، بیشتر از حال بهتر خود خبر میدادند. نفس جای سادهای برای شروع است.
بعد بخوانید
همه یک هوا را نفس می‌کشیم: نفس مرز ندارد
روی نقشه خط می‌بینیم، اما در آسمان بالای این خط‌ها هیچ خطی نیست. اینجا می‌خوانید که یعنی چه همهٔ مردم زمین یک هوا را نفس می‌کشند و چرا خوب است این را به یاد داشته باشیم.
چگونه اعتماد به خود و دیگران را بسازیم
دنیایی که مردم در آن به هم اعتماد دارند، از اعتماد به خود آغاز میشود. این مقاله بررسی میکند که این یعنی چه و یک دقیقهٔ آرام در روز چگونه می‌تواند کمک کند.